Mùa Phục Sinh

Sợi chỉ đỏ của các Chúa nhựt mùa Phục sinh năm A

 

Nếu như các bài đọc Mùa Chay là một khóa giáo lư chuẩn bị người dự ṭng lănh nhận Phép Rửa, th́ các bài đọc Mùa Phục sinh là một khóa giáo lư nữa giúp người tân ṭng vững mạnh trong cuộc sống mới.

- Chúa nhựt Phục sinh : Biến cố Phục sinh.

- Chúa nhựt II Phục sinh : Kết quả việc Đức Giêsu phục sinh trong cuộc sống của các tín hữu.

- Chúa nhựt III Phục sinh : Cuộc sống mới của kẻ tin vào Đức Giêsu phục sinh.

- Chúa nhựt IV Phục sinh : Đức Giêsu là mục tử, tín hữu hăy bỏ nếp sống cũ và đi theo Ngài sống nếp sống mới.

- Chúa nhựt V Phục sinh : Sống trong thực tế của thế giới.

- Chúa nhựt VI Phục sinh : Chúa Thánh Thần là Đấng phù trợ tín hữu

 

CHÚA NHỰT PHỤC SINH

CHỦ ĐỀ : Biến cố Phục sinh

Sợi chỉ đỏ :

- Bài đọc I : Các tông đồ làm chứng việc Đức Giêsu sống lại.

- Bài đọc II : Tín hữu là những người cùng sống lại với Đức Giêsu trong cuộc sống mới.

- Bài Tin Mừng : Ngôi mộ trống là dấu chỉ Đức Giêsu đă sống lại từ cơi chết.

Minh họa

- Mille images 172 B

- "Chúa đă sống lại thật rồi" (Lc 24,34)

I. DẪN VÀO THÁNH LỄ

"Chúa đă sống lại !" Thánh Phêrô, Thánh Gioan, Thánh Phaolô và tất cả các tông đồ khác đều hô vang Tin Mừng ấy. Tiếng hô ấy vẫn c̣n vang măi trong Giáo Hội sơ khai và các thế hệ kitô hữu, để biểu lộ niềm tin của Giáo Hội và kêu mời mọi người hy vọng. Hy vọng, bởi v́ cho dù mọi vẻ bề ngoài có thể ngược hẳn lại, cuộc sống vẫn c̣n nhiều khó khăn, cuộc đời vẫn có hồi kết thúc, nhưng đau khổ không phải là số phận, cái chết không phải là tiếng nói cuối cùng.

Nếu Đức Giêsu đă trở thành Đấng hằng sống, và nếu chúng ta đă được Ngài ban cho sự sống đời đời, th́ tại sao chúng ta c̣n hoang mang, sợ sệt, chán nản trước những gian khổ đời này ?

Trong Thánh lễ hôm nay, chúng ta hăy xin Chúa cho chúng ta vững tin vào việc Chúa sống lại, và làm chứng cho Tin Mừng của Ngài trong thế giới hôm nay.

II. GỢI Ư SÁM HỐI

- Thực ra chúng ta chưa thực sự tin tưởng vào việc sống lại, cho nên chúng ta sống như mục đích của đời ḿnh chỉ là dưới thế này.

- Chúng ta thường chán nản ngă ḷng khi gặp khó khăn, thất bại.

- Chúng ta chỉ biết sống cho ḿnh chứ không quan tâm làm chứng về Chúa cho người khác.

III. LỜI CHÚA

1. Bài đọc I : Cv 10,34.37-43

Lời rao giảng này của Phêrô được các nhà Thánh Kinh gọi là Kerygma, tức là bài giảng truyền giáo. Lần đầu tiên ngơ lời với một nhóm thính giả mới, các tông đồ luôn giảng Kerygma.

Mỗi Kerygma, cho dù có khác nhau trong những chi tiết phụ, nhưng luôn gồm những yếu tố chính về Đức Giêsu : a/ Tóm tắt cuộc sống trần thế của Đức Giêsu ; b/ Cái chết của Ngài ; c/ Việc Ngài sống lại ; d/ Kêu gọi tin vào Ngài để được cứu độ.

Tin vào nội dung Kerygma là bước đầu tiên và là điều quan trọng cơ bản để trở thành Kitô hữu.

2. Đáp ca : Tv 117

Thánh vịnh này là tâm t́nh của người đă cảm nghiệm được t́nh thương và quyền năng của Thiên Chúa. Quyền năng và t́nh thương ấy đă chiến thắng tất cả, cho dù là khổ đau, là chết chóc. Tác giả muốn sống măi để có thể ca tụng Thiên Chúa đến muôn đời.

3. Bài đọc II : Cl 3,1-4

Thánh Phaolô dạy cách sống của người thực sự tin vào việc Đức Giêsu sống lại :

- Kitô hữu là người đă chết với Đức Giêsu và sống lại với Ngài.

- Hăy t́m kiếm những ǵ thuộc về thượng giới.

- Hăy hướng ḷng trí về những ǵ thuộc về thượng giới.

4. Bài Tin Mừng : Ga 20,1-9

Những chi tiết quan trọng nhất của bài tường thuật này là ngôi mồ trống và 3 phản ứng trước hiện tượng ấy.

- Maria Mađalêna nghĩ rằng "Người ta đă lấy mất Chúa rồi". Bà hoang mang chạy đi báo tin "chẳng lành" ấy cho các tông đồ khác. Phải chờ đến khi Đức Giêsu phục sinh hiện ra với bà th́ bà mới tin Ngài sống lại.

- Phêrô nh́n thấy những hiện tượng nhưng chưa có phản ứng nào cả.

- "Người môn đệ kia" khi thấy th́ nhớ lại những lời Đức Giêsu đă nói trước nên đă tin ngay.

IV. GỢI Ư GIẢNG

1. Tin là thế nào ?

Đức tin của các tín hữu thường chỉ có một chiều kích, đó là chiều kích của trí óc : tin có Thiên Chúa ; tin rằng Ngài đă tạo dựng mọi sự, Ngài biết mọi sự và điều hành mọi sự…

Đức tin của các tín hữu thường hướng tới đời sau : tin rằng ḿnh sẽ được ở với Thiên Chúa sau khi từ giă cơi đời này.

Lời Chúa trong Thánh lễ hôm nay buộc ta phải điều chỉnh lại đức tin ấy : phải có thêm chiều kích hiện sinh nữa : Không chỉ tin bằng trí óc mà c̣n bằng cả cuộc sống. Không chỉ nhắm tới cuộc sống mai sau, mà phải nghĩ tới cuộc sống hiện tại. Thánh Phaolô dạy : "Sự sống mới của anh em hiện đang tiềm tàng với Đức Kitô".

2. Làm chứng là thế nào ?

Chỉ có các tông đồ là những "chứng nhân" đúng nghĩa : các ngài đă cùng sống với Đức Giêsu, đă thấy Ngài chết và thấy Ngài sống lại. Việc làm chứng của các ngài dựa trên điều các ngài đă thấy.

Nhưng lời chứng xuất phát từ cảm nghiệm cũng có giá trị, nhiều khi lại c̣n có sức thuyết phục hơn. Chúng ta có thể làm chứng cho Đức Giêsu phục sinh theo cách thứ hai này : sống làm sao cho người ta biết chúng ta đang sống một cuộc sống mới, chúng ta hạnh phúc, chúng ta tự do, chúng ta vui mừng trong cuộc sống mới đó, và trong bất cứ hoàn cảnh nào ḷng chúng ta cũng tràn trề hy vọng.

3. Tâm thức kiêu căng của kẻ chiến thắng

Nhiều người trách rằng những người công giáo có tâm thức kiêu căng v́ nghĩ rằng ḿnh là kẻ chiến thắng, kẻ mạnh, kẻ giỏi hơn người… Tiếng pháp là "triomphalisme". Thực ra, chúng ta có tâm thức đó không ? Và xét cho cùng, nên có tâm thức đó không ?

Chúng ta xác tín rằng chúng ta có một chỗ dựa vô cùng vững chắc là Đức Giêsu phục sinh, và cũng xác tín rằng nếu có Ngài phù trợ th́ chúng ta sẽ vượt thắng tất cả. Những câu đáp ca hôm nay trích từ Thánh vịnh 117 tuyên bố niềm xác tín đó : "Tay hữu Chúa đă ra oai thần lực, tay hữu Chúa cao cả vô song. Tôi không phải chết nhưng c̣n sống măi, để tường thuật những kỳ công Chúa làm".

Thế nhưng, chúng ta không nên kiêu căng, cũng không nên khinh chê những người khác không có được niềm xác tín của chúng ta. Đúng hơn, chúng ta cần làm chứng cho họ và chia sẻ với họ niềm xác tín ấy, một niềm xác tín vẫn giúp con người lạc quan hy vọng cho dù đang ở giữa bao khổ đau, thất bại, bệnh tật và thậm chí sắp chết.

4. Mộ mở toang

Gioan "cúi xuống và nh́n thấy những băng vải c̣n ở đó… Ông đă thấy và đă tin.

Nhưng ông thấy ǵ ? Chẳng thấy ǵ hết. Có ǵ đâu mà thấy. Tuy vậy điều ông thấy đă dẫn ông tới chỗ tin.

Ta hăy nghiêng ḿnh xuống như Gioan. Ta thấy ǵ ? Một hố sâu thăm thẳm, đầy màu trắng. Một sự trống rỗng mênh mông dâng đầy mầm sống. Cờ tang khăn tang chuyển biến thành y phục ánh sáng. Một sự vắng mặt vang dội sự có mặt. Một sự im lặng của nấm mồ nói nhiều hơn mọi bài diễn văn. Một bức tường mà ta chỉ thấy được phần bị khoét lỗ. Một kết quả của tất cả mang dáng dấp khởi đầu. Một cái chết có bộ mặt một cuộc giáng sinh. Mầu nhiệm mà ta khám phá ra bí mật.

Vậy ai đă tạo ra ngôi mộ trống. Ngôi mộ đâu có trống. V́ Gioan đă thấy chân dung thực sự của Đức Giêsu, bạn ngài.

Ngôi mộ không trống, không sâu, không câm nín, không vương mùi chết chóc. Ngôi mộ nói. Nó sẽ nói. Hôm nay nó c̣n nói với ta. Ta có bị cụt hứng không ? V́ sự vắng mặt này, lớn như một nấm mồ, chính là một sự hiện diện, vĩ đại như một phép lạ.

Dưới nhăn quan của năo trạng hiện đại, đă thấm nhiễm vào ta, chết là hết. Chấm hết. Chết rồi chẳng c̣n ǵ ráo. Chẳng c̣n ǵ ngoài đêm đen. Chẳng c̣n ǵ ngoài trống rỗng và hư vô. Cái chết khép lại tất cả. Cái chết chôn kín đời ta.

Nhưng ở đây cái chết mở ra. Ngôi mộ của Người đă mở ra. Mở ra một mầu nhiệm lớn lao. Một mầu nhiệm loan báo sự sống. Mầu nhiệm mang tên chỗi dậy. Phục sinh.

Ngôi mộ mở ḷng mở trí ta. Kư ức sống và sống lại. Ta mở hồn ra với đức tin. Sau cùng ta hiểu rằng Đức Giêsu đă vượt qua bức tường sự chết, đă nâng phiến đá che mộ, đă hoàn thành Phục sinh báo trước. (G. Boucher, "Le ciel sur terre", được trích dịch trong Fiches dominicales, năm A, trang 122-123).

5. "Sao lại t́m người sống nơi chỗ kẻ chết ?"

Một vài tuần trước lễ Phục sinh, người chồng đă chết v́ một tai nạn đột ngột : đang khi ông đốt các nhánh cây vụn trong khu vườn của gia đ́nh, ông đă sơ ư để lửa bắt vào ḿnh.

Tai nạn đă làm cho bà vợ trở nên như người mất trí, một đàng v́ nó đột ngột quá, đàng khác v́ nó xảy ra tại chính khu vườn của gia đ́nh. Bà không dám bước chân ra vườn. Thậm chí không dám nh́n về hướng đó nữa.

Rồi tới ngày lễ Phục sinh. Hai người hàng xóm đến thăm bà và rủ bà đi ra vườn. Mới nghe tới đó, bà co rúm người lại. Nhưng các bà hàng xóm tin rằng việc này sẽ có ích cho bà nên cứ khuyến khích. Thế là cả 3 ra vườn, đến chính nơi xảy ra tại nạn. Ngài vợ muốn quay lưng bỏ vào nhà. Nhưng đúng lúc ấy, một lời trong Tin Mừng bỗng loé lên trong đầu bà : "Sao lại t́m người sống nơi chỗ kẻ chết ? Ngài không c̣n ở đây nữa. Ngài đă sống lại rồi." Bà nghĩ lời đó nói về chính người chồng của bà.

Thế là nỗi buồn sầu bấy lâu nay chắp cánh bay mất. Bà t́m lại được niềm vui. (Flor McCarthy)

V. LỜI NGUYỆN CHO MỌI NGƯỜI

CT : Anh chị em thân mến

Thiên Chúa đă cho Đức Kitô sống lại và bừng sáng trên thế giới như mặt trời chính ngọ. Ước ǵ ánh sáng phục sinh của Ngài luôn hướng dẫn đời sống đức tin của người kitô hữu. Trong niềm hân hoan mừng Con Chúa đă sống lại khải hoàn, chúng ta cùng dâng lời nguyện xin.

1- Từ hai mươi thế kỷ nay / Hội Thánh không ngừng công bố một Tin Mừng duy nhất cho muôn dân / đó là Tin Mừng Con Chúa đă phục sinh / Chúng ta hiệp lời cầu xin cho lời rao giảng của Hội Thánh / được nhiều người thành tâm đón nhận.

2- Chỉ một ḿnh Đức Kitô phục sinh có quyền năng đổi mới / và ḥa giải mọi tâm hồn / Chúng ta hiệp lời cầu xin Chúa thương xót nhân loại đang đau khổ v́ hận thù chia rẽ / và canh tân ḷng trí con người hôm nay.

3- Nhờ Đức Kitô phục sinh / Chúa mở lối cho nhân loại vào cơi sống muôn đời / Chúng ta hiệp lời cầu xin Chúa / chỉ vẽ cho các kitô hữu biết cách xây dựng quê hương trần thế / làm sao cho những cố gắng đó / cũng giúp họ đạt tới quê trời vĩnh phúc.

4- Chính Đức Kitô phục sinh đă tập họp chúng ta trong thánh lễ này / Chúng ta hiệp lời cầu xin Chúa / lấy lời chân lư mà cải hóa / và giúp cộng đoàn giáo xứ chúng ta sống một đời thánh thiện / để mọi việc chúng ta làm đều đẹp ḷng Chúa.

CT : Lạy Chúa, Đức Giêsu Kitô Con Chúa đă trải qua bao đau thương và chịu khổ h́nh Thập giá rồi mới bước vào vinh quang thiên quốc. Xin cho tất cả chúng con được chia sẻ đau thương, được chết với Người, để cùng được phục sinh vinh hiển với Người là Đấng hằng sống và hiển trị…

VI. TRONG THÁNH LỄ

- Trước kinh Lạy Cha : Đức Giêsu phục sinh đă thiết lập cơ sở vững chắc cho Nước Thiên Chúa. Chúng ta hăy cầu xin cho Nước ấy được mở rộng khắp nơi, trong ḷng mọi người.

- Sau kinh Lạy Cha : "… xin đoái thương cho những ngày chúng con đang sống được b́nh an, sự b́nh an mà Đức Kitô phục sinh đă mang đến cho các tông đồ…"

VII. GIẢI TÁN

Đức Kitô đă sống lại và đang sống măi. Ngài sống trong cuộc đời chúng ta và trong thế giới này. Chúng ta hăy làm những chứng nhân nhiệt t́nh cho Ngài, mang niềm vui và an b́nh đến cho mọi người. Halleluia, Halleluia.

 

 

MỖI TUẦN MƯỜI THANG THUỐC BỔ

Chúa Nhật I  Phục Sinh –  Năm A

 

NỘI DUNG

I.Tia sáng:

vCÁCH SỐNG CAO SIÊU                      

vBỔN PHẬN CỦA NGƯỜI KHÁC TH̀ TA THẤY RƠ BIẾT BAO!                                                      

II.Thư giăn:

1.   LÀ MỘT THƯƠNG BINH

2.   HY VỌNG 

3.   TRONG VƯỜN BÁCH THÚ  

4.   KẾT QUẢ PHÁT MINH

5.   HỘI THẢO 

6.   ĐỔI NGÔI  

7.   L̉NG GHEN

                         

III.Nhật kư truyền giáo của Lm.Piô Ngô Phúc Hậu:

v CHỊ CHÍN                                                     

IV.Chuyện ngụ ngôn:

 

v RÚT NGẮN ĐOẠN ĐƯỜNG         

V.Hẹn bạn trên đỉnh thành công:

v SỰ THẬT TRONG LỜI QUẢNG CÁO          

VI.T́nh yêu – Hôn nhân – Gia đ́nh:

v CUỘC SỐNG GIA Đ̀NH VÀ SỰ NGHIỆP          

VII.Chuyện phiếm:

v  MẠNH TỬ VỀ CHỐN CHỢ XƯA

 

 

 

I.   TIA SÁNG :

 

* Cứ lên, lên măi, mà không đắn đo, mà có tâm óc trống rỗng, mà măi lo đến những chuyện viễn vông vô vị, có phải đó là một cách sống cao siêu và một cách hay để thành đạt trên đời sao !

* BỔN PHẬN CỦA NGƯỜI KHÁC TH̀ TA THẤY RƠ BIẾT BAO!

R.Bazin

Bạn đă thấy một anh chàng như thế chưa? Anh ta làm việc thật cẩu thả! C̣n bà này, lại hay khoe khoang! Nhưng bao giờ ta cũng t́m thấy đủ thứ lư do để biện minh cho tính lười biếng hay khoác lác của ḿnh. Nếu ta muốn đ̣i hỏi phải có những đức tính mà ta thấy nơi người khác: Làm việc tận tâm tận lực, tế nhị, lịch sự, nhiệt thành, cẩn trọng, khiêm nhường, th́ chúng ta là những vị Thánh! Đâu là bổn phận hiện tại của tôi, trong giây phút đang qua đi này? Tôi sẽ hành động thế nào?

II.   Thư giăn:

1.LÀ MỘT THƯƠNG BINH

Trong giờ giảng văn ở trường Đại học Tổng hợp, giáo sư hỏi nữ sinh viên A:

- Chị hăy cho nhận xét về nhân vật Từ Hải trong truyện Kiều của Nguyễn Du?

- Thưa giáo sư - Nữ sinh viên A trả lời - Từ Hải là một thương binh ạ!

- Sao lại thế?- Giáo sư ngạc nhiên hỏi.

- Dạ thưa ... chả là Nguyễn Du viết về Từ Hải: "Một tay gầy dựng cơ đồ ..."!

2. HY VỌNG

Hai chú ḅ đực t́nh cờ gặp nhau trên đường. Chú ḅ Giôhan th́ béo tṛn. C̣n chú ḅ Ali th́ gầy trơ xương. Giôhan thương bạn liền hỏi:

- Ali, v́ sao anh đến nông nỗi này? Chắc chủ bắt làm việc nhiều quá phải không?

Ali rơm rớm nước mắt:

- Đúng thế, Giôhan ạ. Lại con cho ăn ít nữa chứ!

- Sao anh không bỏ sang ở với tôi? Ông chủ tôi tốt lắm!

- Ḿnh cũng muốn. Nhưng lúc này chưa thể được!

- Anh c̣n vướng việc ǵ?

- Chuyện thế này, ông chủ tớ có một cô gái rất xinh đẹp nhưng lại rất ngu đần!

- Anh định ở lại để dạy cho cô ta thông minh lên sao?

- Không, ư định đó để sau. Anh biết không, ông chủ thường mắng cô con gái ḿnh: "Mày ngu như ḅ ấy, tao sẽ gả mày cho con Ali kia!".

- Hay đấy! Thế ông chủ đă gả chưa?

- Chưa! Nhưng tớ đang hi vọng!

3.TRONG VƯỜN BÁCH THÚ 

Một đoàn cán bộ phụ nữ châu Phi sang thăm Trung Quốc và đi chơi ở vườn bách thú. Trong vườn thú có một con sư tử châu Phi. Nhận ra kẻ thù cũ của ḿnh, sư tử châu Phi liền xông ra bắt một bà béo da đen rồi biến mất. Mấy bà c̣n lại vội chạy đến đồn công an Trung Quốc hô hoán:

- Thưa các ông cảnh sát, con sư tử trong vườn thú của các ông bắt mất bà Tigana của chúng tôi rồi!

Trưởng đồn liền hỏi:

- Sư tử nào? Sư tử Hà Đông hay châu Phi?

- Dạ, sư tử châu Phi!- Các bà mếu máo trả lời.

Trưởng đồn liền thở phào:

- Tưởng sư tử Hà Đông th́ tôi phải ra tay. Chứ sư tử châu Phi th́ các bà phải tự dàn xếp với nhau chứ!

4.KẾT QUẢ PHÁT MINH

Một hôm, bà Maria, vợ nhà phát minh nổi tiếng Gim Môrisơn chạy đến đồn cảnh sát và khóc:

- Các ông ơi, các ông hăy can thiệp cứu chồng tôi với. Ông ấy đang gặp chuyện phiền phức!

- Chuyện thế nào?

- Dạ, ông nhà tôi chế ra một cái máy hút, chuyên khai thác giun dưới ḷng đất!

- Kết quả thế nào?

- Mấy ngày đầu, rất khả quan. Giun lên rất nhiều, nhưng đến ngày thứ 5 th́ xảy ra sự cố!

- Sự cố ǵ?

- Không hiểu sao, từ trong ḷng ống hút tuôn ra những người thợ mỏ. Toàn là đàn ông. Họ vây bắt chồng tôi và ... bắt đền!

5. HỘI THẢO 

Ở Luân Đôn, hội "giữ ǵn danh dự đàn ông" tổ chức hội thảo. Một diễn giả nhảy lên diễn đàn đặt vấn đề:

- Thưa anh em, chủ đề hội thảo của chúng ta hôm nay là: "Đàn ông làm ǵ khi vợ vắng nhà?"

Lập tức, từ phía dưới, tất cả đám đàn ông cùng đứng dậy, reo ḥ:

- Anh ta đang ở trên thiên đường!

6. ĐỔI NGÔI 

Trong hiệu uốn tóc nữ, hai cô gái gặp nhau. Một cô hỏi:

- Xin lỗi, nghe nói đám cưới của cậu với anh Bin không thành phải không?

- Tan rồi. Chúng ḿnh chia tay nhau đă lâu!- Cô gái kia thở dài.

- Sao cậu không kể cho Bin nghe về bà cô giàu có của cậu?

- Ḿnh có kể. Nhưng đó chính mới là tai họa!

- Chuyện thế nào?

- Đổi ngôi rồi. Bin từ người yêu, giờ đă trở thành ông chú của ḿnh!

7. L̉NG GHEN 

Ba người đàn bà châu Âu đang ngồi uống trà bên cửa rừng đợi ba đức ông chồng đi săn chưa ra. Bỗng nhiên có một con vượn bất ngờ xông ra, vồ lấy một bà rồi chạy biến vào rừng. Hai người phụ nữ kia, sau một lúc định thần, liền nói:

- Lạ nhỉ, chị có biết v́ sao con vượn ấy lại vồ mỗi chị ta không?

- Chắc là nó phải ḷng chị ấy!- Người thứ hai trả lời.

- Tiếc thật, so với tôi và chị, chị ta có đẹp đẽ ǵ cho lắm!

III.         NHẬT KƯ TRUYỀN GIÁO :

 

 Trích trong “Nhật kư truyền giáo”

Biên soạn : Lm. PIÔ NGÔ PHÚC HẬU

CHỊ CHÍN

Bến Bọng, ngày 28.1,1975

Chín giờ đêm hôm qua ( giờ Sài G̣n ) ḿnh đặt chân vô nhà chị Chín(*). Người dẫn đường nói nhỏ ǵ đó với chị Chín ở phía sau nhà. …Chị Chín ra gặp ḿnh, tay cầm đèn bánh ú. Chị liếc nh́n ḿnh một cái rồi chỉ cho ḿnh cái bộ ván :

- Anh ngủ ở đây. Chị nói gọn lỏn có bấy nhiêu, rồi vô nhà trong. Ḿnh căng mùng. Pḥng trong, ánh đèn c̣n le lói. Pḥng ngoài, chỉ c̣n một cọng nhang với một đốm đỏ.

Ḿnh chưa nhắm mắt được, v́ c̣n phải lượng định t́nh h́nh đang diễn tiến một cách thật hồi hộp. Nghe động tĩnh bên trong, ḿnh hiểu pḥng trong có hai người: người con trai chỉ nằm cách ḿnh một tấm vách bằng lá buông, c̣n chị Chín th́ nằm cách đó chừng năm mét, ngay sau bàn thờ. Như vậy có nghĩa là chị Chín ở giá nuôi con. Cây nhang c̣n đóm đỏ kia là hương hồn của anh Chín.

Sáng nay ḿnh c̣n đang ngồi thẫn thờ trên bộ ván, thằng con trai tên Phong c̣n đang ngủ nướng ở bên kia tấm vách lá. Chị Chín xăm xăm đến trước mặt ḿnh. Chị vào đề một cách đột ngột:

- Anh đừng nói với người ta là tôi không nói chuyện với anh.

Tôi là đàn bà giá, c̣n anh là người tu hành.

Nói xong chị đi thẳng vào phía trong ra cửa sau, rồi biến đi đâu mất. Ḿnh chẳng hiểu ǵ cả. "Người ta" là ai? Phải chăng "người ta" muốn chị Chín quen thân với ḿnh mà chị th́ từ chối, nhưng lại sợ "người ta" biết? Lạ thật, suốt ngày hôm nay ḿnh không hề thấy bóng chị Chín, ngoài hai lần chị bưng mâm cơm ra để trên bộ ván, chỗ ḿnh ngủ. Ḿnh chỉ thoáng thấy cái lưng của chị và sau đó là tiếng chị vọng ra từ phía nhà trong :

Anh Tám ăn cơm với thằng Phong. Tôi ăn sau.

 (*) Ghi chú của nhóm tái xuất bản. Đây là thời gian cha Hậu, cha Hoạch các Thầy, các cô giáo bị bắt và bị giam lỏng.

Bến Bọng, …5.1975

Chị Chín đi chơi Cà mau và mới về hôm qua. Ḿnh đứng nói chuyện với Phong, thằng con trai của chị. Nó sắp đi bộ đội, nên muốn nói chuyện với ḿnh thật nhiều. Ba của Phong hy sinh từ hồi Phong lên năm. Năm nay Phong 18 tuổi. Như vậy là chị Chín đă ở goá được 13 năm. Bỗng ḿnh phát giác có một tấm ảnh 6x9 mới toanh cài trên vách. Đó là một người phụ nữ nông thôn có nước da "mai-liên". Ḿnh hỏi Phong :

- H́nh ai vậy ?

- Má tôi mà anh không nh́n ra sao ?

- Má cậu chụp hồi nào vậy ?

- Má tôi mới đi Cà Mau chụp nè.

Ḿnh xấu hổ quá chừng, v́ ḿnh ở đậu nhà chị Chín đă trên ba tháng rồi, mà vẫn chưa nh́n rơ mặt của chị. Chị cố t́nh tránh mặt ḿnh. Ḿnh ở trước sân, th́ chị ở sau vườn. Ḿnh ở nhà ngoài, th́ chị ở nhà trong. Ngoài giờ ra đồng, th́ chị thường đi xóm. Những ngày đầu chị bưng cơm ra nhà ngoài, rồi vô nhà trong nói vọng ra: " Anh Tám ăn cơm đi". Những ngày kế đó, th́ chị chỉ nói vọng ra: "Có cơm rồi, anh Tám vô bưng ra mà ăn". Những ngày đầu mùa mưa, chị ra đồng làm cỏ đám mạ, ḿnh tự nấu cơm lấy mà ăn. Mấy ngày hai mẹ con chị đi Cà Mau, th́ ḿnh vừa nấu cơm cho ḿnh, vừa nấu cháo cho heo. Các buổi tối chị thường đi chơi xóm thật khuya và chỉ về vào lúc ḿnh đă yên giấc.

Quả thật có một cái ǵ đó không b́nh thường chút nào giữa bà chủ nhà và người khách không mời mà đến.

- Năm nay anh Tám mấy mươi rồi, bỗng Phong hỏi ḿnh ?

- Mấy mươi hả ? Con chuột, ba mươi chín tuổi.

- Má tôi tuổi trâu. Vậy là anh hơn má tôi một tuổi.

Phong có ư nghĩ ǵ khi so sánh tuổi chuột với tuổi trâu, tuổi của ḿnh với tuổi của má hắn. Không lẽ hắn lại muốn có một người cha ghẻ, một điều cực kỳ nghịch tâm lư. Hay có ai đó đă mớm cho hắn ư tưởng ấy ?

 Bến Bọng, ….5.1975

Sáng nay, thầy Đức lén đến thăm ḿnh và nói lên một chút ưu tư cộng với thương mến.

- Chị Chín giận bố và nói xấu bố.

- Có chuyện ǵ thế ?

- Chị Chín nói: "Đi làm cỏ đám mạ về mệt muốn chết, muốn nằm vơng nghỉ một chút, mà thằng Tám Hậu nó cứ nằm ở đó hoài".

Ḿnh buồn nhói một cái. Cái vơng căng chéo trên bộ ván mà chị Chín đă chỉ cho ḿnh từ hôm ḿnh đến đây. Vơng và giường gắn bó với nhau. Ḿnh vẫn thường ngồi trên vơng, thả chân xuống giường, kê sách trên đùi mà đọc, kê sổ trên đùi mà viết. Bỗng dưng ḿnh mang mặc cảm xâm lăng hạnh phúc của người chủ nhà.

Không một lời nhận xét, ḿnh xách túi đồ dời sang bộ ván đối diện, để trả cái vơng cho người chủ nhà mệt mỏi. Ḷng nặng trĩu phiền muộn. Những ngày sống ở đây bỗng trở nên nặng nề quá chừng.

 

Bến Bọng, ….5.1975

Anh Năm Hoạch, người bạn chí cốt của ḿnh đă khẳng định ư muốn của anh như sau :

- Tôi kiên quyết đấu tranh để tôi và anh Tám đổi chỗ cho nhau. Anh Tám qua bên chị Năm. C̣n tôi th́ từ đó qua bên chị Chín. Bên chị Năm vui hơn, ăn uống thoải mái. Mấy thằng con trai chị Năm đi bắt lịch, gài chuột, bữa nào cũng có thịt nhậu lai rai. C̣n tôi ở với chị Chín th́ chỉ như hai chị em thôi.

- Tôi biết anh thương tôi, nên mới quyết tâm như thế, nhưng mà không được đâu. Ông Hai đă nói với tôi thế này: "Anh Tám là người thích làm việc trí thức, nên ở bên chị Chín thuận lợi hơn. Nhà chị Chín không có con nít. Vả lại ở đây vắng vẻ, tu hành cũng thuận lợi" .

Anh Năm Hoạch nh́n ḿnh bằng ánh mắt thương cảm và phiền trách. Anh cay cú v́ thấy ḿnh không chịu đấu tranh để đổi chỗ ở. Ở nhà chị Chín th́ ăn uống khắc khổ thật. Có bữa chỉ ăn cơm chan nước dừa mà thôi. Nhưng không v́ thế mà hoán chuyển chỗ ở. Ḿnh thấy thế là hèn.

 

Bến Bọng, ….3,1975

11 giờ đêm hôm qua, có tiếng nhừa nhựa của một người đàn ông đi nhậu về.

- Má thằng Phong có c̣n thức đó không ?

- Anh có quyền ǵ mà kêu tôi là má thằng Phong. Đồ mắc dịch! Người đàn ông bước đi trong bóng tối nhạt nhoà, miệng cứ lải nhải câu điệp khúc: "Má thằng Phong ơi! Má thằng Phong à!". Nằm trong mùng, ḿnh vẫn tưởng tượng được h́nh ảnh của người đàn ông ấy: mặt to bè và đỏ gay, cái lưng rộng ŕnh như tấm phản, mùi rượu phả ra nồng nặc quyện lấy bộ râu muối tiêu mọc lởm chởm.

Phải chăng những câu chuyện nhăng nhít ấy vẫn thường diễn ra vào giờ phút yên tĩnh này. Là người đàn bà goá không có nhan sắc, chị Chín là trái cây vừa tầm tay hái, ai hái cũng được. Nhưng chị lại không để cho ai hái. Chị cứ gào lên: "Đồ mắc dịch!". Thế là xong. Trong xóm không ai nói xấu chị về chuyện ấy. Ḿnh cảm phục người đàn bà nông thôn chất phác, nhưng giàu nghị lực này. Phải chăng Chúa đă an bài như thế, để hôm nay ḿnh có được một chỗ dựa an toàn?

 

Năm Căn, ngày 12.6.1975

Sáng nay ông Mười Thăng cho biết ḿnh sẽ chấm dứt những ngày ăn chực nằm chờ.  "Chúng tôi bắt các anh chị v́ nghi vấn chính trị. Điều tra thấy không có th́ cho về …" Cũng t́nh cờ chiếc xuồng tam bản từ Năm Căn đến thăm ḿnh, trong xuồng có một chục trái khóm và một nồi thịt cầy. Chị Chín được mời liên hoan với tụi này. Chị vui vẻ nói cười với mọi người và chúc ḿnh mạnh giỏi.

Sau bữa cơm liên hoan và trước khi chia tay, năm ông thầy "quỷ sứ" của ḿnh bưng một mâm khóm đến trước mặt chị Chín, tất cả cùng khúm núm. Út Niệm đại diện anh em khoanh tay thưa :

- Thưa má Chín, chúng con xin cám ơn má Chín đă có công nuôi nấng cha chúng con trong suốt bốn năm tháng qua ….

Chị Chín cười như nắc nẻ, mắng yêu:

- Đồ quỷ sứ, mày dám cắp đôi cắp lứa cho cha mày hả? Mọi người cười hề hà. C̣n ḿnh th́ ngượng chín cả người. Th́ ra xung quanh căn nhà lá này vẫn có những cặp mắt ḍm ngó và chờ đợi một tin vui, một tin khôi hài, một tin tuỵêt vọng. Chỉ có ḿnh th́ cứ tỉnh bơ như con vịt xiêm.

 

Cà Mau, …6, 1975

Hôm nay ḿnh mới có giờ để tâm sự với anh Năm Hoạch một cách sâu sắc .

- Anh Năm nè. Hồi đó tại sao anh cay cú đ̣i đổi chỗ ở với ḿnh vậy?

- Tôi lo quá, v́ thường thường anh Tám ngủ ở cái giường bên kia, bỗng thấy anh Tám đổi sang cái giường bên này, mà giường bên này chỉ cách giường chị Chín có một tấm vách lá buông.

- Như vậy th́ anh Năm đánh giá ḿnh hơi thấp đấy.

- Biết đâu đấy, anh hùng thấm mệt th́ sao ?

Anh Năm Hoạch cười khằng khặc, cần cổ gật gù như con vịt trống đang đùa với con vịt mái. Anh sung sướng v́ những lo âu dồn nén trong đầu anh nay đă qua. Cái cười của anh là cái cười đắc thắng.

IV. TRUYỆN NGỤ NGÔN:

RÚT NGẮN ĐOẠN Đ ƯỜNG

Ngày xưa có một ngôi làng nằm cách kinh thành chừng trăm dặm. Trong làng có một cái giếng nước rất trong và ngọt, v́ vậy nhà vua thường hạ lệnh cho dân làng hằng ngày phải mang nước tới kinh thành cho vua dùng. Dân làng do phải chuyển nước, vô cùng vất vả mệt nhọc, đều muốn dời nhà đi nơi khác. Ông trưởng thôn biết được, liền tập họp mọi người lại và nói với họ rằng:

- Bà con đừng dời nhà đi đâu cả, tôi sẽ đi tới chỗ nhà vua, xin với nhà vua cho đổi một trăm dặm thành sáu mươi dặm là chúng ta sẽ gần hơn rất nhiều, và sẽ không c̣n cảm thấy vất vả mệt nhọc nữa.

Sau đó trưởng thôn đi lên kinh thành đề bạt nguyện vọng đó với nhà vua, và đă được nhà vua chuẩn y, hạ lệnh cho đổi đoạn đường dài một trăm dặm thành sáu mươi dặm. Dân làng nghe tin mừng lắm, cho rằng từ đây đoạn đường sẽ gần hơn rất nhiều. Và họ tin lời nhà vua, ở lại làng chứ không dời đi đâu nữa.

V. HẸN BẠN TRÊN ĐỈNH THÀNH CÔNG:

Theo bản tiếng Anh: See you at the top của Zig Ziglar

Biên soạn: ĐC.NGÔ QUANG KIỆT - Quí cha: VŨ SỬU - DƯƠNG Đ̀NH TẢO -
LÊ XUÂN TÂN – NGUYỄN VĂN DIỄM

 PHẦN THỨ NĂM

CHƯƠNG MƯỜI TÁM 

NGĂN THÓI XẤU - TẬP TÍNH TỐT

SỰ THẬT TRONG LỜI QUẢNG CÁO

Theo tôi, ta nên dùng sự thật để quyết liệt chống lại lối quảng cáo xảo mị này. Thí dụ: bạn đă bao giờ trông thấy một bà lăo ngậm măi điếu thuốc trên môi chỉ đến khi ho mới bỏ ra một chút chưa? Hoặc một ông lăo ngón tay vàng đậm chất Nicotin đặt điếu thuốc lên miệng rồi quên bẵng đi, để cả tàn thuốc rớt đầy trên quần áo chưa? Bạn hăy gẫm kỹ câu này: "Hôn một cô gái mới hút thuốc chẳng khác ǵ liếm cái gạt tàn". Hút thuốc sẽ gia tăng phẩm chất giới tính và óc sáng suốt hay làm suy giảm th́ bạn hẳn đă rơ rồi. Ngoài ra, hỡi các cô gái, hút thuốc chắc chắn sẽ khiến làn da các bạn khô nhăn trước tuổi đấy!

Đă thế, cậu Sam lại c̣n chế dầu vào lửa bằng cách bỏ ra hàng triệu đô la giúp đỡ những người trồng thuốc, ngoài số trợ cấp từng vụ mùa nữa. Sau khi tiêu tốn hàng triệu đô la ấy th́ được biết hút thuốc chính là nguyên nhân gây bệnh ung thư và tim mạch, cậu lại tốn thêm hàng trăm triệu để giúp chữa trị những căn bệnh mà chính cậu đă bỏ tiền ra mua! Rồi lại c̣n phải chi thêm tiền để ngăn chặn việc bán thứ sản phẩm mà chính cậu đă trợ cấp nữa! Những điều tôi nói chẳng sai chút nào. Nhưng thật tức cười khi nghe người ta vừa đưa ra lư do biện hộ cho việc nâng đỡ người trồng thuốc lại vừa hạn chế việc quảng cáo thuốc v́ hại đến sức khoẻ, rồi lại bỏ tiền ra để nghiên cứu và chữa trị bệnh ung thư do bởi hút thuốc mà ra. Đúng là một cái ṿng luẩn quẩn mà chung quy là chúng ta phải đóng thuế để rước lấy bệnh ung thư!

 

VI.     T̀NH YÊU – HÔN NHÂN – GIA Đ̀NH: 

(Báo Thanh Niên ngày 22/2/1997, trang 11)

 

CUỘC SỐNG GIA Đ̀NH VÀ SỰ NGHIỆP

Người không có cuộc sống gia đ́nh êm ấm hoà thuận thường dễ cáu bẩn, khó thông cảm với người khác, và do đó khó có thể làm việc tốt.

Những gia đ́nh lục đục, vợ chồng khác ư nhau về đủ mọi vấn đề vụn vặt thường có nguyên nhân sâu xa trong mối quan hệ riêng tư giữa họ, kể cả trong chuyện khá nhiều người không chú ư tới, là sự hoà hợp về t́nh dục.

Phụ nữ muốn tạo điều kiện cho chồng phát huy sáng tạo và thành đạt cần biết tâm lư nam giới nói chung và chồng ḿnh nói riêng. Vậy nam giới có ǵ khác với nữ giới, và sức mạnh của nữ tính là ở đâu?

Trước hết, cần biết rằng một trong những động lực thúc đẩy mọi hoạt động của nam giới chính là để vợ hài ḷng. Thời cổ xưa, trong bộ tộc, người đàn ông cố thể hiện sự nổi bật về sức khoẻ, về tài săn bắn để trở thành tộc trưởng là bởi người đó muốn lên giá trong con mắt đám phụ nữ ở bộ tộc. Về mặt này, qua bao nhiêu ngàn năm, bản chất ấy của nam giới vẫn không thay đổi. Hầu hết các nỗ lực hướng tới thành công của đàn ông đều có nguyên nhân là đàn ông muốn lên giá trong con mắt nữ giới.

Nếu thời xa xưa đàn ông đem về nhà những con thú họ săn được, th́ ngày nay, đàn ông cố gắng làm giàu, leo lên quyền lực cao, cố gắng trở thành nổi tiếng chủ yếu là muốn ḿnh cao giá hơn, muốn chiếm được t́nh cảm của phụ nữ. Nếu ta tước đi người phụ nữ trong cuộc sống của họ, th́ đối với nhiều người đàn ông, mọi của cải, danh vọng đều không c̣n ư nghĩa, đều biến thành thứ vô dụng. Có thể nói mong muốn được ḷng phụ nữ là nhu cầu bẩm sinh của nam giới. Có một điều lư thú là việc thực hiện mong muốn ấy lại tạo cho nữ giới một quyền lực lớn: phụ nữ có thể sử dụng quyền lực đó để đưa nam giới tới đỉnh cao thành đạt và hạnh phúc, để cứu vớt anh ta hoặc d́m chết anh ta!

Người vợ nào hiểu được bản chất nam giới và biết cách tế nhị giúp đỡ chồng, thoả măn các nhu cầu của chồng th́ không sợ sự cạnh tranh của bất cứ người đàn bà nào khác. Nam giới khổng lồ về sức mạnh thân thể, sức mạnh ư chí, về ḷng dũng cảm, nhưng người làm cho họ thành như thế lại chính là phụ nữ.

Đa số đàn ông không công nhận ḿnh chịu ảnh hưởng của phụ nữ. Người đàn bà thông minh và tế nhị thấy thế cũng chẳng căi làm ǵ, cứ để đàn ông nghĩ như vậy, miễn là trên thực tế không phải như vậy.

Một số đàn ông lờ mờ cảm thấy họ có chịu ảnh hưởng của phụ nữ (vợ hoặc người yêu, mẹ hoặc chị em gái, con gái...) nhưng không bao giờ họ cưỡng lại ảnh hưởng đó v́ họ đủ thông minh để hiểu rằng họ không thể có hạnh phúc nếu bên cạnh họ thiếu sự dịu dàng, tận tuỵ, chăm sóc của phụ nữ.

Những người đàn ông nào do thiển cận không hiểu được quy luật tự nhiên vĩnh cửu ấy, không biết thuận theo nó, sẽ khó có được ḷng hăng hái lập chiến công, xây dựng sự nghiệp. Đồng thời, họ c̣n bỏ mất một nguồn hạnh phúc lớn lao là được hiến tặng thành quả của ḿnh cho người đàn bà và hưởng t́nh cảm tŕu mến của phụ nữ.

Vũ Đ́nh B́nh (theo N. Hill - Mỹ)

 

VII.                  CHUYỆN PHIẾM :

 

MẠNH TỬ VỀ CHỐN CHỢ XƯA

 

Nhà Mạnh Tử gần chợ trời, thấy cảnh bán buôn chụp giựt, mánh khóe lừa đảo, Mạnh Tử cũng học theo. Người mẹ thấy không ổn dời đến trường học. Ở gần trường thấy người ta sôi kinh nấu sử, tôn trọng lễ nghĩa, Mạnh Tử cũng học theo, thấm thoát đă đỗ đạt cao, thành người có học vị.

Một bụng kinh luân phải có đất dụng vơ mới chấn chỉnh nhân tâm thế đạo, thực thi điều kinh bang tế thế. Mạnh Tử quyết chọn chợ trời năm xưa làm nơi đột phá. Nghĩ cũng như Phật xuống địa ngục để độ cho những chúng sinh trót gây ác nghiệp, Phật không xuống th́ ai dám xuống? Chỗ thiếu tri thức đạo lư mà thừa xảo trá lại chính là nơi đầu mối mọi giao lưu, phải xông vào khâu trọng yếu này để giúp vào việc trị quốc b́nh thiên hạ.

Xăm xăm băng lối, Mạnh Tử đă đặt chân về chốn cũ lúc nào không hay. Dạo qua một lượt, thực khó tin vào mắt, hàng hóa đủ kiểu nhăn mác tây u, cửa hiệu đủ thứ tên, nào cu (co) nào éc (ex). Băng đĩa, sản phẩm hàng hóa tinh thần vô khối. Dân trí nhảy vọt rồi, mừng thay! Mừng thay! Cuối chợ ngồn ngộn một núi toàn luận văn luận án đủ khoa, ngành, môn, trường… Đề tài nào cũng thiết thực, khoa học, hiện đại, cấp bách… Cứ thế bày tràn ra đường, giá bèo, vài chục đô đến năm bảy trăm đô tùy hạng. Ngay luận án tiến sĩ cũng cỡ bảy tám trăm đô, ngoại - nội - nội - ngoại tùy khách, cọc ngay lấy sớm, bảo đảm qua cầu.

Mạnh Tử chưa hết bàng hoàng bỗng thấy cái luận án tiến sĩ của ḿnh đang ch́nh ́nh ra đó, ngă giá xong xuôi, chuẩn bị bóc vỏ sang tên nên choáng váng mặt mày té xỉu.

Tỉnh dậy, nghĩ rằng nó đă bóc công tŕnh ḿnh rồi, không thoát sớm khéo rồi bị chúng lột da rút linh hồn biến ḿnh thành Mánh Tử. Mạnh Tử mới nhẩm lời cụ Khổng mà than: "Ngô đạo cùng hĩ !" (Đạo ta cùng rồi chăng !) rồi che mặt tháo lui.

Bút Nguyên Tử