Các Giám mục Việt Nam tại Rôma thân gởi các linh mục (8-11-1963)
Thăm các Cha thân mến.
Giữa lúc tại Roma dự Hội Nghả Công Ðồng Chung, trong hân hoan gặp gỡ các Giám mục khắp hoàn cầu, hằng ngày chúng tôi tưởng nhớ đến các Cha đang vất vả bên nhà, các Cha là những người cộng tác thân mật của chúng tôi, hầu thực hiện sứ mệnh của chúng tôi.
Ngày nay toàn thể Giáo hội đang tìm cách canh tân để trở nên giống với Giáo Hội đời các Thánh Tông đồ, chúng tôi kế nghiệp các Thánh Tông đồ, noi gương thánh Phao-lồ, với tình âu yếm, tha thiết kêu gọi các Cha tham gia một cách chặt chẽ hơn trong công cuộc kế tiếp các Thánh Tông đồ của chúng tôi.
Các Cha đã biết, theo như dự án về Giáo Hội mà chúng tôi vừa mới thảo luận xong, thì hàng Giám mục là nối tiếp đoàn các Tông đồ, và sứ mạng Chúa Kitô trao cho các Tông đồ làm thành phép bí tích Giám mục. Ðó là Giám mục có các quyền bính Tông đồ trong địa phận mình và phải tận tâm thi hành sứ mạng. Song nếu không có sự cộng tác nhiệt thành và chu đáo của các Cha, thì lẽ nào chúng tôi hoàn thành được sứ mạng Tông đồ của chúng tôi, ngày một thêm nặng?
Sự gia tăng trách nhiệm nơi Giám mục đề cao các Linh mục, vì càng làm cho các vị liên kết với Giám mục một cách mật thiết hơn là chi thể kết hợp với thân mình. Bởi vậy, khi thấy dự án về Giáo hội chỉ nói qua loa về các linh mục thì nhiều Giám mục đã lên tiếng, xin các Nghị phụ quan tâm đến các linh mục nhiều hơn, và đề nghị đưa ra những văn kiện, minh định địa vị các linh mục trong phẩm trật Giáo hội.
Ðiều đó khiến các cha tự hào và đồng thời cũng khuyến khích các Cha cố gắng để xứng đáng với địa vị mình. Xin các Cha hãy nhớ rằng: Nếu Ðức Giáo Hoàng là công bộc của các tôi tớ Chúa thì Giám mục với linh mục cũng là công bộc của giáo dân, hầu trở nên giống Chúa Kitô, Thày Chí Thánh của chúng ta, mà phục vụ các linh hồn vì Chúa Kitô, tức là cai trả vậy.
Nhiệm vụ của các Cha thật là nặng nề, nhất là đối với những Cha ở địa vị cao hơn, vì địa vị càng cao, thì trách nhiệm càng nặng. Tuy nhiên, các Cha hãy nhớ lời Thánh Phêrô dạy (I Pet. V, 9) mà tưởng đến những đau khổ bao nhiêu anh em chúng ta đang chịu trên khắp hoàn cầu. Ðàng khác đau khổ của Linh mục càng nói lên tính cách hy sinh chức linh mục, thức tỉnh kêu gọi nhiều thanh niên đâ tận hiến phục vụ mà không mưu tư lợi và cũng là bảo đảm cho tính chất của những linh mục tương lai.
Trong Công đồng chúng tôi chỉ minh đảnh những nguyên tắc đại cương. Sau này các ủy ban sẽ dựa theo những nguyên tắc y mà xử dụng, còn thi hành là việc chung của mọi người chúng ta. Công đồng có thành công tại Việt nam không, đó là nhờ ở các Cha. Chúng tôi tin chắc: Công đồng sẽ thành công tại Việt nam vì chúng tôi biết các Cha yêu mến Giáo hội Việt nam và muốn cho Giáo hội tại Việt nam ngày một tươi xinh, tân tiến.
Tại Roma, qua sự tiếp xúc với nhiều giới trong Giáo hội, chúng tôi cảm thấy Giáo hội bắt đầu một kỷ nguyên mới, đó là kỷ nguyên Cộng đồng hợp tác. Ngày nay nhiệm vụ và trách nhiệm của Giám mục gia thêm đòi hỏi sự cộng tác của các Giám mục trong một nước với nhau. Vì vậy mà nhiều nước đã có Hội đồng các Giám mục để mưu tính việc chung của Giáo hội trong nước. Và trong từng địa phận các linh mục không còn lẻ loi nữa. Trái lại các Cha liên kết với nhau, trao đổi kinh nghiệm để giúp đỡ nhau. Nhờ có sự thảo luận và nghiên cứu chung sẽ tránh được những quan điểm cá nhân và đưa đến một sự tương đồng, để có sự thống nhất chặt chẽ trên toàn cõi địa phận về cả mọi phương diện.
Ðức Giáo Hoàng Phao lồ đệ lục đã nói về hai nhiệm vụ chính của Công đồng, là nghiên cứu giáo lý một cách sâu xa hơn và mục vụ truyền giáo.
Chúng tôi chân thành thú nhận rằng: chưa bao giờ chúng tôi nghiên cứu giáo lý với tất cả sự chú ý cho bằng kỳ hội nghị Công đồng Chung. Phần các Cha cũng đừng lấy những điều mình đã học để chịu chức linh mục, hay để lấy bằng cấp sau này làm đủ. Xin các Cha hãy chuyên tâm nghiên cứu Giáo lý mặc khải, thường xuyên học hỏi và suy nghĩ. Nếu không có như vậy, thì lời giảng dạy không phải là lời Chúa và hoạt động chỉ là náo động mà thôi.
Các Cha cũng đã nghe nói: Kinh nhật tụng sẽ được rút ngắn, nhưng không phải vì thế mà sự cầu nguyện của các Cha suy giảm. Các Cha sẽ đọc ít kinh hơn trước, song sẽ đọc khoan thay và không hấp tấp. Những thời giờ lấy bớt của Chúa sẽ là những thời giờ bỏ hư mất đối với nhiệm vụ Tông đồ.
Các giáo hữu dù chữ nghĩa hay quê mùa, từ đồng bằng đến cao nguyên điều đòi hỏi nơi các cha một giáo lý xác đáng, lời cương trực, ý nghĩa thần học đích xác, đi sâu vào nội dung kinh Tin kính chứ không có trệch theo những ý kiến hoặc những riêng biệt không hợp với truyền thống của Giáo hội. Cho nên các Cha hãy tránh bỏ những ý riêng và đề phòng những kiểu đạo đức bề mặt mà không có bề trong. Các Cha hãy đưa lời hằng sống của Chúa phân phát cho giáo dân. Chúng tôi sẽ giúp đỡ các Cha lĩnh hội lời hằng sống y bằng những sách vở, hội họp học tập những văn kiện của Công Ðồng, hoặc bằng những phương tiện khác các Cha sẽ đề nghị ra.
Hội thánh Tông truyền. Phàm những Tông đồ của Giáo Hội, trước khi làm phép Thánh tẩy, phải dạy dỗ cẩn thận để tân tòng hiểu biết Tín thư của Chúa Kitô và trở lại với Chúa không phải bằng thái độ bề ngoài mà bằng một sự canh cải bản thân, tập quán, tư tưởng, và cử chỉ hành vi.
9/10 đồng bào của chúng ta chưa biết đạo Thiên Chúa. Vậy các cha hãy nhắc lại cho giáo dân nhiệm vụ truyền giáo của họ bằng gương lành hoặc bằng việc truyền giáo trực tiếp, vì các giáo hữu đã được chịu phép thánh tẩy và phép Thêm sức thì điều phải tham dự vào việc Tông đồ một cách hữu hiệu và có ơn cần thiết để thi hành nhiệm vụ đó. Lại còn có điều tế nhị hơn nữa là 1/10 người Công giáo chưa trở lại cho trọn, vì còn thiếu cái chi hay là còn có cái chi ngăn trở người khác trở lại. Họ chưa sống một đời sống Công Giáo sâu xa và chiếu giải để hấp dẫn kẻ khác.
Thưa các cha, các Cha đóng một vai trò trọng yếu trong lịch sử giáo hội Việt Nam. Các Cha đã biết những cách tư tưởng, triết học, những cơ cấu xã hội của Việt Nam. Ðồng thời các Cha cũng đã am hiểu tính chất đạo Công giáo. Xưa các Tông đồ, các Thừa sai, đã làm cho thế giới La-Hy trở lại, ngày nay các Cha cũng có một nhiệm vụ tương tự. Các Cha hãy tìm ra những danh từ tôn giáo thích hợp và dễ hiểu, hãy phiên dịch Thánh kinh. Hơn nữa, hãy dịch Chúa Kitô ra tiếng Việt. Chúng tôi có ý nói, các Cha hãy cố gắng thấu hiểu tinh thần Chúa Kitô và làm cho Chúa Kitô có bộ mặt Việt Nam. Ðó là những tinh thần Việt Nam được duy trì và phát triển trên nền tảng Chúa Kitô, như các vị truyền giáo cho thế giới La-Hy đ làm xưa.
Cùng với các Cha, những người cộng sự nhiệt tâm của chúng tôi sẽ đưa lại cho Chúa Kitô nhiều linh hồn tin tưởng mạnh mẽ và chúng ta cùng nhau canh tân Gixo hội Việt Nam theo tinh thần Công Ðồng Chung. Trách nhiệm chúng ta nặng nề, nhưng ích chung của quần chúng tương lai của Giáo hội và ơn huệ của Chúa sẽ thúc đẩy, khuyến khích chúng ta quyết tâm hợp lực xoay bánh xe tiến hóa. Chúng ta hãy mạnh bạo lên, hãy đoàn kết trong Chúa Giêsu. Người đã hứa sẽ không bỏ các tín đồ Người, chính Người sẽ ở với chúng ta cho đến cùng.
(Sacerdos - Số 24, thxng 12.1963, trang 886-888).